پایان نامه بررسی همه گیر شناسی پرخاشگری در بیماران دارای دیسفوریای جنسیتی ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی

 متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته روانشناسی 

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات فارس

دانشکده اقتصاد و مدیریت

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد«M.A»

رشته: روانشناسی              گرایش: بالینی

عنوان:

بررسی همه گیر شناسی پرخاشگری در بیماران دارای دیسفوریای جنسیتی ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس

سال تحصیلی: ۱۳۹۴

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده و استاد راهنما در سایت درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده و استاد راهنما موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                             صفحه  

چکیده……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ص

فصل اول:کلیات تحقیق

۱_۱_ بیان مسئله…………………………………………………………………………………………………………………………………..۱

۱-۲- اهمیت و ضرورت تحقیق………………………………………………………………………………………………………………۲

۱-۳- اهداف تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………………..۳

۱-۴- سوال تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………………….۳

۱-۵- فرضیه های تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………….۴

۱-۶- تعریف مفهومی و عملیاتی متغیرها………………………………………………………………………………………………۴

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه پژوهش

۲-۱- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………۶

۲-۲- پرخاشگری……………………………………………………………………………………………………………………………………۶

        2-2-1- تعاریف پرخاشگری………………………………………………………………………………………………………..۶

        2-3- انواع پرخاشگری………………………………………………………………………………………………………………..۸

       2-3-1- پرخاشگری کلامی در مقابل پرخاشگری غیر کلامی…………………………………………………….۸

       2-3-2- پرخاشگری مستقیم در برابر پرخاشگری غیر مستقیم………………………………………………….۹

       2-3-3- پرخاشگری وسیله ای در برابر پرخاشگری خصمانه………………………………………………………۹

       2-3-4- پرخاشگری فعال در برابر پرخاشگری منفعل…………………………………………………………………۹

       2-3-5- پرخاشگری فردی در برابر پرخاشگری جمعی…………………………………………………………….۱۰

     2-3-6- پرخاشگری فرافعال و تجاوزکارانه در مقابل پرخاشگری واکنشی و دفاعی……………………۱۰

۲-۴- دیدگاه های نظری درباره پرخاشگری……………………………………………………………………………………….۱۱

     2-4-1- رویکرد سرشت گرا………………………………………………………………………………………………………….۱۱

      1_ نظریه فروید…………………………………………………………………………………………………………………………..۱۱

      2- نظریه کنراد لورنس……………………………………………………………………………………………………………….۱۲

      3- نظریه زیست شناسی اجتماعی……………………………………………………………………………………………..۱۲

       4- نظریه های زیستی………………………………………………………………………………………………………………۱۳

             4-1- آندروژن و کورتیزول………………………………………………………………………………………………..۱۳

             4-2- هورمون غدد جنسی………………………………………………………………………………………………..۱۳

             4-3- هورمون های هیپوفیز……………………………………………………………………………………………..۱۴

             4-4- ناقل های عصبی………………………………………………………………………………………………………….۱۴

             4-5- کوروموزوم های جنسی……………………………………………………………………………………………….۱۵

             2-6- بلوغ جنسی و پرخاشگری……………………………………………………………………………………………۱۵

        2-4-2- رویکرد تربیت گرا………………………………………………………………………………………………………….۱۶

             1_ نظریه ناکامی…………………………………………………………………………………………………………………..۱۶

             2- نظریه یادگیری اجتماعی…………………………………………………………………………………………………۱۷

              3- نظریه شناخت اجتماعی…………………………………………………………………………………………………۱۷

              4- نظریه پیش نویس………………………………………………………………………………………………………….۱۸

              5- نظریه کشت……………………………………………………………………………………………………………………۱۹

              6- نظریه کارکرد شناختی _ اجرایی…………………………………………………………………………………..۱۹

۲-۵- برانگیزاننده های پرخاشگری……………………………………………………………………………………………………….۲۰

        2-5-1- ناکامی…………………………………………………………………………………………………………………………..۲۰

        2-5-2- تحریک مستقیم……………………………………………………………………………………………………………۲۱

        2-5-3- خشونت رسانه ای………………………………………………………………………………………………………..۲۱

        2-5-4- عوامل شخصیتی…………………………………………………………………………………………………………..۲۱

        2-5-5- سوگیری اسنادی خصمانه……………………………………………………………………………………………۲۲

        2-5-6- خودشیفتگی…………………………………………………………………………………………………………………۲۲

        2-5-7- تفاوت های جنسیتی در پرخاشگری……………………………………………………………………………۲۳

۲-۶- شیوه های مهار و پیشگیری از پرخاشگری…………………………………………………………………………………۲۴

        2-6-1- مجازات پرخاشگر…………………………………………………………………………………………………………۲۴

        2-6-2- پالایش………………………………………………………………………………………………………………………….۲۴

         2-6-3- نقصان شناختی…………………………………………………………………………………………………………..۲۵

        2-6-4- آموزش مهارت های اجتماعی……………………………………………………………………………………..۲۵

        2-6-5- الگودهی……………………………………………………………………………………………………………………….۲۶

         2-6-6- پاسخ های مغایر………………………………………………………………………………………………………….۲۶

         2-6-7- آموزش کنترل خشم………………………………………………………………………………………………….۲۶

          2-6-8- آموزش رفتار جرات مندانه……………………………………………………………………………………….۲۷

          2-6-9- درمان دارویی……………………………………………………………………………………………………………۲۷

۲-۷- دیسفوریای جنسیتی………………………………………………………………………………………………………………….۲۷

          2-7-1- جنسیت……………………………………………………………………………………………………………………۲۸

          2-7-2- هویت جنسیتی…………………………………………………………………………………………………………..۲۸

         2-7-3- نقش جنسی…………………………………………………………………………………………………………………۲۸

         2-7-4- ملال جنسیتی ……………………………………………………………………………………………………………۲۹

        2-7-5- اختلال هویت جنسی……………………………………………………………………………………………………۲۹

         2-8- تاریخچه دیسفوریای جنسیتی…………………………………………………………………………………………۲۹

۲-۹- تعریف دیسفوریای جنسیتی………………………………………………………………………………………………………..۳۰

          2-9-1- ویژگی های دیسفوریای جنسیتی …………………………………………………………………………….۳۱

          2-9-2- دیسفوریای جنسیتی در کودکان……………………………………………………………………………….۳۱

          2-9-3- دیسفوریای جنسیتی در نوجوانان و بزرگسالان………………………………………………………..۳۲

۲-۱۰- شیوع دیسفوریای جنسیتی………………………………………………………………………………………………………۳۳

۲-۱۱- علل دیسفوریای جنسیتی…………………………………………………………………………………………………………۳۴

          2-11-1- عوامل بیولوژیک………………………………………………………………………………………………………۳۴

          2-12- درمان دیسفوریای جنسیتی………………………………………………………………………………………..۳۵

                    2-12-1- جراحی تغییر جنسیت………………………………………………………………………………۳۶

                    2-12-2- درمان های روانشناختی……………………………………………………………………………۳۷

۲-۱۳- نظریه های مربوط به دیسفوریای جنسیتی……………………………………………………………………………..۳۷

         2-13-1- نظریه روان تحلیلی………………………………………………………………………………………………….۳۷

         2-13-2- نظریه یادگیری اجتماعی…………………………………………………………………………………………۳۸

         2-13-3- نظریه رشدی _ شناختی…………………………………………………………………………………………۳۸

۲-۱۴- پیشینه مطالعاتی………………………………………………………………………………………………………………………۳۹

        2-14-1- پیشینه خارجی…………………………………………………………………………………………………………۳۹

        2-14-2- پیشینه داخلی…………………………………………………………………………………………………………..۴۳

فصل سوم: مواد و روش ها

۳-۱- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………..۵۰

۳-۲- روش تحقیق و جامعه آماری……………………………………………………………………………………………………۵۰

۳-۳- نمونه و روش نمونه گیری………………………………………………………………………………………………………..۵۰

۳-۴- ابزار گردآوری اطلاعات…………………………………………………………………………………………………………….۵۱

     3-4-1- پرسشنامه پرخاشگری اهواز…………………………………………………………………………………………..۵۱

     3-4-2- روایی و پایایی پرسشنامه پرخاشگری اهواز…………………………………………………………………..۵۲

۳-۵- روش تجزیه و تحلیل داده ها…………………………………………………………………………………………………….۵۳

۳-۶- محدودیت های پژوهش……………………………………………………………………………………………………..۵۳

۳-۷- ملاحظات اخلاقی……………………………………………………………………………………………………………….۵۳

فصل چهارم: نتایج

۴-۱- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………..۵۴

۴-۲- توصیف متغیرهای زمینه ای……………………………………………………………………………………………….۵۴

۴-۳- بررسی سوال تحقیق……………………………………………………………………………………………………………۶۰

۴-۴- بررسی فرضیه اول تحقیق…………………………………………………………………………………………………..۶۰

۵-۴- بررسی فرضیه دوم تحقیق………………………………………………………………………………………………….۶۳

۶-۴- بررسی فرضیه سوم تحقیق………………………………………………………………………………………………..۷۱

فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری

۵-۱- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………..۷۵

۵-۲- خلاصه پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………۷۵

۵-۳- بحث در خصوص سوال تحقیق…………………………………………………………………………………………..۷۶

۵-۴- بحث در خصوص فرضیه اول تحقیق…………………………………………………………………………………..۷۷

۵-۵- بحث در خصوص فرضیه دوم تحقیق………………………………………………………………………………….۷۸

۵-۶- بحث در خصوص فرضیه سوم تحقیق………………………………………………………………………………..۷۹

۵-۷- نتیجه گیری ………………………………………………………………………………………………………………………۸۲

۵-۸- پیشنهادها…………………………………………………………………………………………………………………………..۸۲

      5-8-1- پیشنهادهای پژوهشی…………………………………………………………………………………………….۸۲

      5-8-2- پیشنهادهای کاربردی…………………………………………………………………………………………….۸۳

فهرست منابع………………………………………………………………………………………………………………………………..۸۴

منابع فارسی …………………………………………………………………………………………………………………………………۸۴

منابع لاتین……………………………………………………………………………………………………………………………………۸۹

پیوست پرسشنامه پرخاشگری اهواز…………………………………………………………………………………………….۹۴

چکیده انگلیسی…………………………………………………………………………………………………………………………….۹۷

چکیده:

مطالعه حاضر با هدف بررسی همه گیرشناسی پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس انجام شد. این مطالعه به روش مقطعی _ تحلیلی و با روش نمونه گیری در دسترس انجام شد که در آن ۶۴ نفر از مراجعه کنندگان به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس که تشخیص دیسفوریای جنسیتی توسط کمسیون روانپزشکی این اداره در آنها محرز شده بود، پرسشنامه پرخاشگری اهواز را تکمیل نمودند. از این میان تعداد ۳۲ نفر تحت عمل جراحی تغییر جنسیت قرار گرفته بودند و ۳۲ نفر دیگر نیز مجوز انجام عمل جراحی تغییر جنسیت را اخذ کرده بودند. داده ها پس از گردآوری با بهره گرفتن از نرم افزار SPSS (نسخه ۲۲) و آزمون تحلیل واریانس یک راهه و چند متغیره مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که میزان پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی شیوع قابل توجهی (۸۱/۸۲) دارد. مقایسه افراد عمل نشده با افراد عمل شده نیز نشان داد که بین دو گروه از نظر پرخاشگری و مؤلفه های آن تفاوت های معناداری وجود دارد و میزان پرخاشگری گروه عمل نکرده بیشتر است. همچنین مقایسه های بین دو جنس نیز نشان داد که مردان پرخاشگرتر از زنان هستند. دیگر نتایج این مطالعه آشکار کرد که از بین متغیرهای جمعیت شناختی (سن، وضعیت تأهل، وضعیت اشتغال، سطح درآمد، تحصیلات خود و والدین، جمعیت خانواده، ترتیب تولد) فقط رابطه بین جنسیت دیگر فرزندان خانواده با پرخاشگری مشارکت کنندگان معنادار بود، بنابراین با توجه به سطح بالای پرخاشگری و شیوع آن در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی، لزوم ارتقای سطح مداخلات آموزشی و فرهنگی در کنار مداخلات پزشکی و روان شناختی را در راستای بهبود سطح سلامت روحی این قشراز جامعه را نمایان می سازد.

کلیدواژه ها : دیسفوریای جنسیتی، پرخاشگری، پزشکی قانونی، تغییر جنسیّت، فارس

۱-۱- بیان مسئله

یکی از ابعاد زندگی انسان شکل گیری هویت است که عوامل گوناگونی درحوزه زندگی اجتماعی مانند خانواده، دوستان، همسالان، رسانه ها و… در فرآیند شکل گیری آن نقش دارند(یزدان پناه و صمدیان،۱۳۹۰). فرآیند شکل گیری احساس فردی و منسجم از هویت، نقشی محوری و اساسی در شکل گیری شخصیت در طول دوره زندگی ایفا می کند (برزونسکی[۱]، ۲۰۱۳). یکی از مهم ترین مشخصه های هویت فردی، هویت جنسی[۲] است. هویت جنسی یک حالت روانشناختی است که نمایانگر احساس فرد از مذکر یا مونث بودن خود می باشد(کاپلان[۳]، ۲۰۰۷). هویت جنسی اکثر افراد تا ۲ یا ۳ سالگی ایجاد می شود و معمولا با جنسیت زیستی فرد هماهنگی دارد (مومنی جاوید وکاظمی،۱۳۹۰؛ عسگری، ۱۳۸۶؛ کاپلان، ۲۰۰۷). به عنوان بخشی از فرآیند هویت جنسی بهنجار در خانواده، این نقش های جنسی به کودک آموخته شده و او را در جهت تقویت رفتارهای متناسب با جنسیت تشویق می کنند (موحد ،۱۳۹۰). برای اکثر انسانها هویت جنسی یک واقعیت عادی و جا افتاده است، آنها جنسی را که با آن به دنیا آمده اند زیر سوال نمی برند و رفتار به شیوه ی جنس مذکر یا مونث را طبیعی و آسان می یابند. به نظر می رسدکه هویت جنسیتی[۴] تا آخر عمر تعیین شده است البته تا وقتی که انسانها مطابق با آن می اندیشند، عمل می کنند، و لباس می پوشند (حاتمی و عیوضی[۵] ،۲۰۱۳) اما بعضی افراد به دیسفوریای جنسیتی[۶] دچار می شوند و احساس می کنند که هویت جنسیتی آنها خلاف جنس بیولوژیک و جنسی که با آن به دنیا آمده اند است. در چنین شرایطی افراد متوجه می شوند که از لحاظ فیزیکی به شکل زن یا مرد رشد می کنند(مثلا ریش در می آورند یا سینه هایشان بزرگ می شود) اما نمی توانند این باور را کنار بگذارندکه در ورای این ظاهر فیزیکی به جنس مخالف تعلق دارند. وقتی این نوع نارضایتی از جنس خود مشکل ساز شود و در عملکرد شغلی و اجتماعی فرد اختلال ایجاد کند، ممکن است فرد رسما مبتلا به دیسفوریای جنسیتی اعلام شود. طبق آخرین آمار از هر سی هزار مرد بالغ حدودا یک نفر و از هر صد هزار زن بالغ حدودا یک نفر به دنبال عمل جراحی برای تغییر جنسیت هستند(گنجی، ۱۳۹۲). افراد مبتلا به اختلال هویت جنسی اغلب تضاد بین شخصی زیادی دارند و یکی از پرقربانی ترین اقلیتها را تشکیل می دهند. اولین مشکل در خانواده شکل می گیرد به صورتی که در مقابل خواسته فرزندان مقاومت نشان می دهند و نتیجه آن در برخی از موارد جدال، کشمکش، ضرب و شتم  و راندن آنها از خانواده و خانه است (یزدان پناه و صمدیان، ۱۳۹۰). ساختارهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی و قانونی جامعه هم تحمل پذیرش رفتارهای هنجارشکنانه افرادرا ندارد بنابراین برخوردهای نامناسبی در برابر یک دگرجنس خواه بروز می دهند. در این افراد پرخاشگری با توجه به استرس بالا و خشم نسبت به عدم درک حالات درونی وروانی توسط اطرافیان و جامعه قابل انتظار است (عسگری و همکاران،۱۳۸۶). پرخاشگری[۷] پرشورترین واکنش هیجانی است که فرد را قوی تر و نیرومند تر می سازد، انسانها را نسبت به بی عدالتی های دیگران حساس تر می سازد و باعث می شود که آنها برای تلافی کردن ممانعت، دخالت یا انتقاد دست به مبارزه بزنند. رفتارهای دفاعی نیز ممکن است به عنوان رفتارهای پرخاشگرانه تلقی شوند حتی اگر به شکل جنگ یا دورکردن عامل مزاحم باشد(ابوالمعالی وموسی زاده،۱۳۹۱). تحقیقات نشان داده است که پرخاشگری دارای عوارض جسمی، روانی و اجتماعی فراوانی است و موجب نشانگانی مانند احساس درماندگی، تنهایی، ناسازگاری اجتماعی، بی توجهی به حقوق و خواسته دیگران، زخم معده، میگرن، اختلال فشارخون، افسردگی و اضطراب می گردد(استراچان و چندلر[۸]،۲۰۰۶). با توجه به اثرات ناخوشایند رفتار پرخاشگرانه، عصبانیت و خشونت به عنوان مشکل تلقی گردیده و نیاز به بررسی های بالینی و قانونی دارد(ویتلی[۹]و همکاران،۲۰۰۹). با توجه به اهمیت موضوع وافزایش روز افزون افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی(براساس پرونده های ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس) و همچنین با توجه به عدم انجام مطالعات مشابه در منطقه، بر آن شدیم تا همه گیر شناسی پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی را مورد بررسی قرار دهیم.

۱-۲- اهمیت و ضرورت تحقیق

اختلال هویت جنسی از شرایط بسیار پیچیده بالینی محسوب می شود که مسیر زندگی فرد را دگرگون می کند و نظام شخصیتی، رفتاری و در نهایت سازگاری اجتماعی افراد را تحت تأثیر قرار می دهد و آنها را از پذیرش و ارائه مسئولیت ها و حقوق و امتیازات اجتماعی محروم می دارد (محمودی،۱۳۹۳). افراد مبتلا غالب سال ها را در رنج ناشی از تمسخر، تحقیر، هتک حرمت و انواع خشونت های جنسی و جسمی و روحی سپری می کنند و محکوم به فراموشی هستند؛ نه تنها از سوی دولت که از سوی جامعه و حتی ازسوی نزدیک ترین افراد(خانواده و…)، حتی در ایران موضوع اختلال هویت جنسی نه تنها برای مردم عادی، بلکه برای دانشگاهیان و کارگزاران اجتماعی نسبتا ناشناخته است و با اختلالات دیگر جنسی اشتباه گرفته می شود(جواهری،۱۳۹۰)، همچنین این مقوله تا حدودی با بعضی از جرایم دیگر نیز مرتبط و گاهی می تواند باعث آسیب رساندن به خود یا دیگران شود. فردی که هویتی متفاوت از بدنی که با آن زندگی می کند دارد دچار تضاد و تعارض های متعدد میشود و این تعارض ها منجر به افزایش انواع آسیب ها (افسردگی، خودکشی، گرایش به مصرف مواد) و بروز پرخاشگری در فرد مبتلا می گردد. رفتار پرخاشگری یکی از آسیب های اجتماعی است که در جامعه رو به افزایش است(جعفری هرفته و احمدی، ۱۳۹۲)، به همین جهت پرخاشگری یک مسئله اجتماعی و یکی از موضوعات اساسی بهداشت روانی به شمار می آید که زوایای گوناگونی دارد، می تواند منجر به نزاع و برخوردهای فیزیکی شود و بارمالی و عاطفی زیادی به جامعه وارد کند. با توجه به اینکه تحقیق حاضر هم بنیادی و هم کاربردی می باشد و با توجه به افزایش روزافزون افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی مراجعه کننده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس، همچنین با توجه به محدود بودن آگاهی عمومی در خصوص دیسفوریای جنسیتی و بالطبع داشتن برخوردهای نامناسب و غیر منطقی با افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی و از طرفی عدم انجام پژوهشی در خصوص پرخاشگری این افراد در ایران و به منظور بالا بردن سطح آگاهی عمومی و کمک به افزایش بهداشت روانی جامعه انجام این تحقیق ضروری به نظر رسید. همچنین با وجود جستجو در منابع و مقالات موجود در بانکهای اطلاعاتی داخلی و خارجی، متاسفانه مقالات مشابه با عنوان مطالعه حاضر یافت نگردید وتحقیق حاضر می تواند به عنوان یکی از اولین تحقیقات انجام شده درخصوص پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی  باشد.

۱-۳- اهداف تحقیق

هدف اصلی تحقیق تعیین همه گیرشناسی پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس می باشد.

۱-۳-۱- اهدف فرعی تحقیق

۱_ تعیین همه گیر شناسی پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس به تفکیک وضعیت جسمی بیماران( از نظر انجام عمل جراحی).

۲_ تعیین همه گیر شناسی پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی ارجاع شده به اداره کل پزشکی قانونی استان فارس به تفکیک متغیرهای دموگرافیک (سن، وضعیت تحصیلی، وضعیت شغلی، سطح اقتصادی، وضعیت تاهل، وضعیت تحصیلی والدین، تعداد و جنسیت فرزندان خانواده).

۱- ۴- سوال تحقیق

میزان شیوع پرخاشگری در افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی عمل شده و عمل نشده چقدر است؟

۱- ۵- فرضیه های پژوهش

۱- ۵-۱- فرضیه های اصلی تحقیق:

 1_ بین مردان و زنان مبتلا به دیسفوریای جنسیتی(عمل کرده) از لحاظ میزان پرخاشگری تفاوت معنادار آماری وجود  دارد.

۲_ بین مردان و زنان مبتلا به دیسفوریای جنسیتی( عمل نکرده) از لحاظ میزان پرخاشگری تفاوت معنادار آماری وجود دارد.

۱- ۵-۲-  فرضیه فرعی تحقیق:

میان برخی از متغیرهای دموگرافیک افراد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی (سن، وضعیت تاهل، وضعیت تحصیلی، وضعیت تحصیلی والدین، وضعیت شغلی، سطح اقتصادی، تعداد و جنسیت فرزندان خانواده) از لحاظ میزان پرخاشگری تفاوت معنادار آماری وجود دارد.

۱-۶- تعریف اصطلاحات و متغیرهای پژوهش

۱-۶-۱- تعریف مفهومی پرخاشگری :

پرخاشگری، تحت عنوان رفتارهای توام با حمله تلقی می شود که در برگیرنده هرگونه رفتاری است که در آن قصد وارد کردن آسیب جسمانی و روانی به فرد دیگر وجود دارد و یا هرگونه رفتار مخرب و تنبیهی نسبت به افراد و اشیاء تحت عنوان پرخاشگری خوانده می شود(رامیرز[۱۰]،۲۰۰۳).

۱-۶-۲- تعریف عملیاتی پرخاشگری :

در پژوهش حاضر میزان پرخاشگری نمره ای است که فرد از پرسشنامه پرخاشگری[۱۱] اهواز به دست می آورد. این پرسشنامه دارای سه عامل می باشد و ۳۰ ماده را در بر می گیرد. ماده ۱ تا ۱۴ این پرسشنامه را عامل اول تشکیل می دهد که مربوط به خشم و عصبیت می باشد؛ ماده های ۱۵ تا ۲۲ آن را عامل دوم که مربوط به تهاجم و توهین است، بالاخره عامل سوم این پرسشنامه ماده های ۲۳ تا ۳۰ آن را در بر دارد که مربوط به کینه توزی و لجاجت است، و کسانی که نمره بیشتر و بالاتر از میانگین ۵/۴۲ کسب می کنند، میزان پرخاشگری آنها به مراتب بیشتر است.

۱-۶-۳- تعریف مفهومی دیسفوریای جنسیتی :

دیسفوریای جنسیتی به معنی ترجیح قوی و پایدار برای اتخاذ وضعیت و نقش جنس مخالف است. مبتلایان به دیسفوریای جنسیتی افرادی هستند با هویت جنسیتی پایداری که با جنسی که با آن متولد شده اند متباین است و تمایل دارندکه ظاهر بدنشان را مطابق با هویت جنسیتی شان تغییر دهند. برخی از آنها افرادی هستند با جنس فیزیکی مذکر و هویت جنسیتی مونث و گروهی دیگر دارای جنس فیزیکی مونث و هویت جنسیتی مذکر هستند. دیسفوریای جنسیتی، بیشتر افرادی را که از لحاظ زیست شناختی مذکر هستند درگیر می کند(گنجی ،۱۳۹۲ ).

۱-۶-۴- تعریف عملیاتی دیسفوریای جنسیتی :

در پژوهش حاضر منظور از فرد مبتلا به دیسفوریای جنسیتی، کسی است که وجود دیسفوریای جنسیتی توسط کمسیون روانپزشکی اداره کل پزشکی قانونی استان فارس در مورد وی محرز شده و حداقل ۳ سال از زمان اخذ مجوز تغییر جنسیت و حداقل۲ سال از عمل جراحی تغییر جنسیت ایشان گذشته باشد.

۲-۱- مقدمه

در این فصل ابتدا به پیشینه پژوهش و سپس به پژوهش های انجام شده در خارج و داخل ایران پرداخته می شود.

۲-۲- پرخاشگری

۲-۲-۱- تعریف پرخاشگری

پرخاشگری از لغت لاتین”aggredior”ریشه می گیرد که به معنای حمله کردن و یا نزدیک شدن به چیزی است. این اصطلاح دارای”معانی چند گانه[۱۲]“است و می توان آن را از ابعاد مختلف بررسی کرد. پرخاشگری دوجنبه متفاوت دارد،که یکی عینیت (عمل) و دیگری ذهنیت (احساسات) است. عینیت نشانگر این است که پرخاشگری رفتاری عملی، آشکار و خارجی است و ذهنیت حاکی از این است که پرخاشگری همراه با یک احساس درونی است این احساس ترکیبی از افکار، هیجانات و گرایش های رفتاری است که به صدور رفتار پرخاشگرانه با راه اندازی افکار پرخاشگرانه و هیجان منفی خشم ایجاد می شود و فرد تمایل به بروز رفتار پرخاشگرانه پیدا می کند (ابوالمعالی و موسی زاده، ۱۳۹۱).

      زیگموند فروید، در نوشته های نخست خود می گفت همه رفتار بشر از شهوت مایه “اروس[۱۳]” یعنی غریزه زندگی منشا می گیرد که انرژی آن یعنی لیبیدو[۱۴]، در جهت بازتولید زندگی است. پرخاش در این چارچوب، صرفا واکنشی در برابر مهار یا ممنوعیت تکانه های زیست مایه ای تلقی می شد و لذا خود به خودی نبوده و در عین حال بخشی اجتناب ناپذیر از زندگی نیست. اما بعدا وجود غریزه عمده دیگری به نام مرگ مایه “تاناتوس[۱۵]” یا نیروی مرگ را پیشنهاد کرد که کارمایه آن در جهت تخریب یا پایان بخشیدن به زندگی است. طبق نظر فروید همه رفتار انسان از تعامل پیچیده مرگ مایه و شهوت مایه و تنش دائم میان آن دو ریشه می گیرد. مرگ مایه با مکانیزم هایی نظیر جابجایی[۱۶]  نیروی خود را به سمت بیرون معطوف می کند و مبنای پرخاشگری بر ضد دیگران واقع می شود. یعنی بنا بر آخرین دیدگاه فروید، پرخاشگری عمدتا از تغییر جهت غریزه خود تخریب گر مرگ به سمت دیگران ریشه می گیرد (کاپلان و سادوک[۱۷] ،۲۰۰۷ ، ترجمه رضاعی ،۱۳۸۷).

       در واژه نامه روانپزشکی پرخاشگری این گونه تعریف شده است :                                                     پرخاشگری رفتار زورمند کلامی یا غیر کلامی می باشد که معمولا بر علیه دیگران است (کاپلان و سادوک ، ۱۳۸۲).

پرخاشگری در زندگی انسان بسیار رایج است طوری که بشر آن را بدیهی تلقی کرده است و حتی عده ای عصری که ما در آن زندگی می کنیم را به نام عصر پرخاشگری می نامند و این به عنوان یکی از مهم ترین مسایل و مشکلات اجتماعی مطرح است چرا که موجب تخریب و ضرر رساندن به ساخت اجتماعی و افراد می شود (عزیزی ،۱۳۹۳).

     روانشناسان پرخاشگری را رفتاری می دانند که به دیگران آسیب می رساند یا بالقوه می تواند آسیب رسان باشد. این آسیب رساندن، به حالت های مختلف صورت می گیرد و خشونت تنها یکی از انواع پرخاشگری محسوب می گردد. تسلسل بروز پرخاشگری و خشونت به صورت زیر است : مرحله آرامش، اضطراب، بی قراری، پرخاشگری و خشونت (دانشور عامری، ۱۳۸۲).

      پرخاشگری واکنشی غریزی به هجوم، ناکامی و رقابت برای دستیابی به منابع می باشد که عمدتاً از طریق برخورد بدنی تجلی می یابد. اریک فروم[۱۸]، همه اعمالی را که سبب آسیب رساندن به شخص، شیء یا جانوری یا با چنین قصدی صورت می گیرد را پرخاشگری می نامد. ارونسون نیز خشم و پرخاشگری را عملی می داند که هدفش اعمال صدمه، آسیب و رنج جسمانی یاروانی است (ارونسون[۱۹]، ۱۳۸۷).

      رفتارپرخاشگرانه آخرین مرحله ازعواقب انواع محرک های تحریک کننده است (به صورت زیر):                         1. عامل محرک (داخلی مثل احساس بی احترامی – خارجی مثل فشاردادن) ۲٫ احساس خشم ۳٫ افکار خشم (مثل تنبیه یا انتقام) ۴٫ رفتار خشم (کلامی یا جسمی ). البته مورد ۲ می تواند به طور مستقیم تبدیل به مورد ۴ شود (کالز [۲۰]،۲۰۱۱).

     کوکلی[۲۱] در تعریفی نسبتاً جامع، پرخاشگری را این گونه تعریف می کند: پرخاشگری ناظر بر رفتاری است که با نیت تخریب اموال یا صدمه زدن به شخص دیگر انجام می شود و متضمن بی توجهی محض به سلامت دیگران و احتمالاً خود است؛ پیامدهای پرخاشگری ممکن است فیزیکی یا روان شناسانه باشد. ازنظر سازمان بهداشت جهانی پرخاشگری یعنی قدرت و نیروی فیزیکی به صورت تهدید یا اعمال واقعی آن علیه خود، فرد دیگر یا علیه یک گروه یا اجتماع است، به طوری که موجب آسیب، صدمه، مرگ، آسیب روانی و محرومیت شود. این تعریف دربردارنده خشونت میان- فردی، بین- فردی و اجتماعی است و دامنه ای از فعالیت ها وانواع پیامدهای آن را در برمی گیرد (رحمتی، ۱۳۸۸).

۲-۳- انواع پرخاشگری

در طبقه بندی های مختلف، مقولات دوگانه و متمایزی از پرخاشگری ارائه شده است که برخی از آنها عبارتند از:

  1. پرخاشگری کلامی در مقابل پرخاشگری غیر کلامی[۲۲]
  2. پرخاشگری مستقیم در برابر پرخاشگری غیر مستقیم[۲۳]
  3. پرخاشگری وسیله ای در برابر پرخاشگری خصمانه[۲۴]
  4. پرخاشگری فعال در برابر پرخاشگری منفعل[۲۵]
  5. پرخاشگری فردی در برابر پرخاشگری جمعی[۲۶]
  6. پرخاشگری فرافعال و تجاوزکارانه در مقابل پرخاشگری واکنشی و دفاعی

تعداد صفحه :۱۰۷

قیمت :۳۷۵۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  serderehi@gmail.com