تاریخچه والیبال در ایران( قسمت اول)

 

دنیای فن آوری

ورزش والیـــبال حـــدود ســــال ۱۲۹۹ شــمــسی یعنی ۸۹ سال قبل ، ( در سال ۱۳۸۸ ) توســــط جناب آقای میرمهدی ورزنده استاد بزرگ ورزش ، بــه ایـران آورده شد و از دارالمعلمین ورزش آغــاز بــه تــعــلــیــم گـردید. بازی والیبال در ایران در ابتدای امر دارای قواعد خاصی نبود و به شــکــل های مختــلف آن را بـــازی می کردند. فنون و تاکتیک های والیبال نیز مانند قوانین آن پایه و اساس اصولی نداشت و هر بازیکن به ابتکار شخصی و اختصاصی خود که اکثراٌبا مشت زدن یا سمبه زدن همراه بود با تــوپ بازی می کرد. لیکن در سال ۱۳۰۲ شمسی با استفاده از تــرجــمـه مجلات خارجی قوانینی که در آن زمان در کشورهای دیگر اجراء می شد ، در ایران نیز تا حدودی از آن پیروی گردید. برای اطلاع از تازه ترین اخبار آبشار ۲۴ را ببینید

 

طول و عرض زمین در آن موقع ۱۰×۲۰ متر بود و در هر طرف زمین ۹ تا ۱۱ نفر با استفاده از سر و دست ، با توپ بازی می کردند. گردش یا چرخش بازیکنان به طور جدی وجود نــداشــت و هـر کــس در هـر محلی که بیشتر تخصص داشت به طور ثابت در آن محل بازی میکرد از سال ۱۳۰۴ توجه بیشتری از جانب علاقمندان نسبت به این ورزش معطوف گردید و ظرف مـــدت کــمــی طرفداران بسیاری جذب این ورزش شدند ، به طوری که تمرینات والیبال در سه محل ، به طــور جدی و مستمر شروع و دنبال شد.

در سال ۱۳۰۲ شمسی با استفاده از تــرجــمـه مجلات خارجی قوانینی که در آن زمان در کشورهای دیگر اجرا می شد، در ایران نیز رایج شد. تازه های  خبر را در آبشار ۲۴ دنبال کنید .

 

 

از سال ۱۳۰۴ توجه عمومی نسبت به این ورزش بیشتر شد و ظرف مـــدت کــمــی طرفداران بسیاری جذب این ورزش شدند. به طوری که تمرینات والیبال در سه محل ، به طــور جدی و مستمر شروع و دنبال شد. این سه محل عبارت بودند از:

 

  1. دارالمعلمین ورزش
  2. کلوپ شایسته یا اجتماعیون
  3. کلوپ ورزشی کالج البرز.

البته کالج البرز نسبت به دیگر مراکز ورزشی آن زمان، از امکانات بیشتر و بهتری بهره می برد و در نتیجه اکثر جوانان برای تمـریـن به این محل می رفتند.

اولین مسابقه والیبال در سال ۱۳۰۴ بین دو تیم دارالمعلمین ورزش و کـــلوپ شایسته انجام شد که باهیجان فراوان توام بود. چون مسابقه برای مردم تازگی داشت لذا حضور آنان باعث شد که رقابت بیشتری بین دو تیم مسابقه دهنده به وجود آمده و بر هیجان آن افزوده شود. این مسابقه مقدمه ای برای توسعه روز افزون این ورزش بود.

بازی والیبال به تــدریج به مدارس راه یافت و در اندک زمانی توسط مربیان فارغ التحصیل دارالمعلمین ورزش در مدارس و همچنین در شهرستانهای کشور رواج و عمومیت یافت.

شهرستان اصفهان اولین شهری بود که بعد از تهران در امر توسعه این ورزش فعالیت داشت. اولین مــســـابـقه شهرستان های ایران بین دو تیموالیبال کالج اصفهان و کالج البرز تهران برگزارشــد.

تهیه توپ والیبال یکی از مشکلات آن زمان بود و برای بازی والیبال اکثراً از توپ فوتبال استفاده می شد. سرانجام اولین توپ والیبال توسط شخصی به نام قمشه ای ساخته شد.

در سال ۱۳۱۴ یک دوره مسابقه باشگاهی در تهران برگزار شد که تیم والیبال باشگاه دربند جـام قهرمانی را برد. در همین سال نیز چند مسابقه دوستانه و تشویقی بین تیمهای بانوان تــهـــران انجام شد.

در سال ۱۳۱۸ اولین دوره مسابقات والیبال قهرمانی ایران همزمان با مسابقات ســـایـر رشــــته های ورزشی برگزار شد.

در ابتدای تاسیس فدراسیون های ورزشی (سال ۱۳۲۴) والیبال وبـســکـتبال دارای فدراسیون مشترک شدند و تا سال ۱۳۳۶ به همین نحو ادامه داشت. در آن سالها مسابقاتی تـــحــت عنوان قهرمانی باشگاهها ، دستجات آزاد ، انتخابی ، قهرمانی مدارس و دانشکده های هر شهرستان و نهایتاً قهرمانی کشور انجام می گرفت.

اشــــغــال ایران توسط نیروهای متفقین در جنگ جهانی دوم ، ارتباط ورزشی کشور ما به ویژه تیم های والیبال را با سربازان این نیروها به همراه داشت و راهی برای آشنا شدن با والیبال خارج از کـشــور بــود. در آن زمــان یــک مسابقه دوستانه بین یک تیم از کشورمان با ارتش روســیــه در بنــدر انـزلی انجام شد که این بازی به نفع تیم ایران خـــاتــمه یافت.

ترجمه کتاب قوانین والیبال در سال ۱۳۳۳ توسط دکتر سید ضیاءالدین شادمان، رئیس فـــدراسیون والــیــبال و بسکتبال وقت، و تهیه و تنظیم آن توسط استاد کاظم رهبری، رئیس تربیت بـــدنـــی آموزشگاه هــای پــایــتــخت، که از داوران ممتاز والیبال در کشورمان بودند، اقدامات ارزنده ای بود که شــکـل مــنظمی را در برگزاری مسابقات والیبال آن زمان فراهم نمود.

در پــایـــان سال ۱۳۳۶ ، والیبال دارای فدراسیون مستقل شد و آقای امیرعباس امین به عنوان اولیــن رئیس فدراسیــون والیبال کار خود را آغاز کرد.

در همین دوران بحث عضویت ایران در فدراسیون بین المللی والیبال جهان مطرح شد و سرانجام یک سال بعد (سال ۱۹۵۹ میلادی) این مهم به انجام رسید.

در سال ۱۳۳۷ برای اولین بار تیم ملی والیبال مردان پاکستان به تهران دعوت شد و چند مســابــقه دوستانه با تیمهای ملی وب اشگاهی و ارتش ایران انجام داد. تیم ملی والیبال مردان ایران برای اولین بار در این سال تشکیل شد.

 

 

چندی بعد تیم ملی مردان ایران به مسابقات والیبال در بازیهای آسیایی ۱۹۵۸ توکیو اعزام شد. اعضای این تیم را هشت بازیکن (کمال پورهاشمی، عبدالمنعم کمال، محمد اسمعیل اشتری، محمد شریف زاده، عــبــاس تــهــرانی، مـحمود عدل، حسینعلی امیری و سیاوش فرخی) تشکیل می دادند و مربی تـــیم هم استاد فــریــدون شریف زاده از بزرگان والیبال، بسکتبال و فوتبال آن دوران بود و سابقه عضویت در تیم گالاتا سرای ترکیه را هم داشت.

این تیم که برای اولین بار در چــنیـــن رویداد مهمی شرکت کرده بود، توانست با افتخار و سربلندی مقام دوم مسابقات را کسب نموده و مدال نقره اولین دوره مسابــقــات والیبال بازیهای آسیایی را برای کشورمان بــه ارمغان آورد.

پس از این مسابقات، فعالیت های بیــن الــمللی بیشتری در ورزش والیبال ایران آغاز شد. اعزام مربیان و داوران به کلاسهای بین المللی، دعوت از تیم هــای خارجی و اعزام تیمهای ملی کشورمان به تورنمنت ها و مسابقات رسمی بین المللی مانند بازیهای آسـیایی، مسابقات قهرمانی آسیا، غرب آسیا، آسیای مرکزی، قهرمانی جهان، جام جهانی، دانشجویان جهان، ارتشهای جهان، ناشنوایان جــهـان، معلولین جهان و راه آهن های جهان و جام های جمهوریت ترکیه، ریاست جمهوری قزاقستان، شیخ راشد امارات و… بخشی از این فعالیــت هـاست. برای پیگیری خبر جدید  به آبشار ۲۴ مراجعه کنید

 

  1. مقام دوم بازیهای آسیائی ۱۹۵۸ میلادی در توکیو مردان ، مدال نقره.
  2. کسب مقام قهرمانی ( اول ) ارتشهای جهان ( سیزم ) و مدال طلا در تهران سال ۱۳۴۷ شــمــسی ( مردان ).
  3. رتبه سوم در مسابقات والیبال بازیهای آسیائی بانکوک بسال ۱۹۶۶ ( زنان و مردان ).
  4. رتبه پنجم در مسابقات والیبال بازیهای آسیائی بانکوک سال ۱۹۷۰ ( مردان ).
  5. رتبه چهارم در مسابقات والیبال بازیهای آسیائی بانکوک سال ۱۹۷۰ ( زنان ).
  6. رتبه پنجم در مسابقات والیبال بازیهای آسیائی تهران سال ۱۹۷۴ ( زنان ).
  7. رتبه چهارم در مسابقات والیبال بازیهای آسیائی تهران سال ۱۹۷۴ ( مردان ).
  8. مقام قهرمانی ناشنوایان جهان سال ۱۹۷۶ ( مدال طلا ) (مردان ).
  9. مقام قهرمانی ارتشهای جهان ( سیزم ) سال ۱۹۷۹ ( مدال طلا ) ( مردان ).
  10. مقام قهرمانی معلولین جهان در سال ۱۹۸۵ ( مدال طلا ) ( مردان )
  11. مقام قهرمانی معلولین جهان در سال ۱۹۸۶ ( مدال طلا ) ( مردان )
  12. مقام قهرمانی مسابقات والیبال معلولین جهان در سال ۱۹۸۹ در تهران ( مدال طلا )
  13. مقام قهرمانی مسابقات ناشنوایان جهان.
  14. رتبه ششم مسابقات والیبال قهرمانی آسیا در بحرین سال ۱۹۸۱ ( مردان ).
  15. مقام چهارم در اولین دوره مسابقات قهرمانی نوجوانان جهان در دوبی سال ۱۹۹۰ ( مردان ) که بسیار ارزشمند است.
  16. مقام پنجم در مسابقات قهرمانی باشگاههای آسیا در هیروشیما سال ۱۹۹۲ تیم باشگاه بنیاد شهید ( مردان ).
  17. مقام چهارم در مسابقات قهرمانی جوانان آسیائی در تهران سال ۱۹۹۳ ( مردان ).
  18. مقام پنجم در مسابقات قهرمانی باشگاههای آسیائی در هیروشیما سال ۱۹۹۳ تیم باشگاه بانک ملی ایران ( مردان ).
  19. مقام اول در مسابقات انتخابی جوانان جهان در تایلند سال ۱۹۹۳ ( مردان ).
  20. مقام پنجم در مسابقات قهرمانی آسیا در تایلند سال ۱۹۹۳ ( مردان ).
  21. مقام قهرمانی جوانان آسیا در تهران سال ۱۹۹۸ ( مدال طلا ) مردان از وقایع مهم است.
  22. مقام اول مسابقات والیبال آسیای میانی – بزرگسالان ( مدال طلا ) مردان در سال ۱۹۹۸ در تهران.
  23. مقام اول تورنمنت انتخابی جوانان جهان در منطقه آسیا که تیم ملی جوانان برای شرکت در مسابقات قهرمانی جوانان جهان در بحرین انتخاب شد سال ۱۳۷۷ شمسی.
  24. مقام دوم تورنمنت انتخابی قهرمانی جهان – بزرگسالان در تهران _ تیم ملی برای شرکت در مسابقات قهرمانی جهان در ژاپن انتخاب شد ۱۳۷۶ شمسی.
  25. مقام نهم قهرمانی نوجوانان جهان در تهران سال ۱۹۹۷٫
  26. مقام نهم قهرمانی جوانان جهان بحرین سال ۱۹۹۷٫
  27. مقام هشتم قهرمانی جوانان جهان در تایلند سال ۱۹۹۹٫
  28. مقام پنجم قهرمانی بزرگسالان آسیا در تهران سال ۱۳۷۸ شمسی.
  29. مقام دوم قهرمانی باشگاههای آسیا در سال ۱۹۹۸ در لبنان ، تیم باشگاه پیکان تهران.
  30. مقام سوم قهرمانی باشگاههای آسیا با عنوان اولین دوره کاپ کنفدراسیون والیبال آسیا در سال ۱۹۹۹ در چین ، تیم باشگاه پیکان تهران.
  31. مقام دوم قهرمانی باشگاههای آسیا با عنوان دومین دوره کاپ کنفدراسیون والیبال آسیا در سال ۲۰۰۰ در تایلند _ تیم والیبال باشگاه پیکان تهران.